Przetrwają najsilniejsi
Unia Europejska w ogniu światowego kryzysu
Globalny kryzys finansowy już od ponad roku dominuje nad innymi problemami współczesnego świata. Jeszcze dwa lata temu nic nie zapowiadało, że wzajemne zaufanie światowego biznesu zmieni się w brutalną walkę o przetrwanie i ratowanie tego, co tylko dało się wyłowić z powodzi długów bez pokrycia. Dotychczasowi liderzy globalnej finansjery upadli lub stanęli na granicy bankructwa – dla przykładu wymienić symboliczne już bankructwo banku Lehman Brothers czy spadek kursu akcji CITIgroup do poziomu z roku 1990. Jedynym ratunkiem walczących o liberalizację rynków w czasach prosperity korporacji finansowych, stały się paradoksalnie rządy państw obawiające politycznych konsekwencji recesji. Państwa te olbrzymim wysiłkiem swoich budżetów (i na koszt obywateli) podjęły się ratowania zaufania do systemu finansowego między innymi przez wykup tzw. toksycznych aktywów, które George Soros określił mianem finansowej broni masowej zagłady. Jak wiadomo, spustoszenia kryzysu okazały się tak olbrzymie, że porównywany jest on do kryzysu lat trzydziestych XX w, a jego skutki dotknęły kraje tak odległe od siebie jak Islandia, Chiny czy Meksyk.
Dotkliwe problemy ekonomiczne współczesnego świata skłoniły organizatorów Ogólnopolskiej Konferencji Samorządu Studentów Centrum Europejskiego UW do podjęcia debaty nad efektywnością i zadaniami Unii Europejskiej w perspektywie globalnego kryzysu. Perspektywa ta jest jednak rozumiana szeroko i obejmuje nie tylko zagadnienia gospodarcze lecz również problemy społeczne i kulturowe. W zamyśle organizatorów konferencji Przetrwają najsilniejsi. Unia Europejska w ogniu światowego kryzysu, dyskusja nad obecną kondycją Wspólnoty musi obejmować te obszary, ponieważ wyznaczają one zakres i charakter przyszłości całego kontynentu. Patrząc na Unię Europejską jako całość, nie da się uciec od pytań o rolę Wspólnot w zabezpieczeniu przyszłości ekonomicznej jej obywateli, zachowania i rozwoju potencjału gospodarczego czy też zagwarantowaniu Europie znaczącej roli w globalnych stosunkach międzynarodowych. Zagadnienia te są szczególnie ważne w nie tylko w kategoriach kryzysu ekonomicznego, lecz głównie w dłuższej perspektywie problemów demograficznych, powstania nowych potęg gospodarczych czy dezaktualizacji wielu dotychczas obowiązujących doktryn ekonomicznych. Jak połączyć wysoką konkurencyjność gospodarki z zabezpieczeniami socjalnymi? Jak minimalizować bezrobocie, inflację i budować pozycję europejskiej waluty? Jak utrzymać wysoki potencjał gospodarczy przy starzejącym się społeczeństwie?
Koncepcja programowa
Na pierwszy dzień IV Ogólnopolskiej Konferencji Samorządu Studentów Centrum Europejskiego UW Przetrwają najsilniejsi. Unia Europejska w ogniu światowego kryzysu (Piątek 14.05.2010) zaplanowano oficjalne powitanie gości ze specjalnym udziałem Dyrektora Centrum Europejskiego UW Prof. dr hab. Dariusza Milczarka, po którym odbyły się dwa wykłady, które poprowadzili zaproszeni goście oraz pracownicy Centrum Europejskiego Uniwersytetu Warszawskiego. Wykłady mają służyć uczestnikom inspiracją do dalszych prac. Poniżej proponowane tematy wykładów i prowadzących:
- Wykład: Czyściec czy raj? – Problemy społeczne Unii Europejskiej
prof. dr hab. Jadwiga Staniszkis – Instytut Studiów Politycznych PAN, IS UW
prof. dr hab. Krzysztof Wielecki – Centrum Europejskie UW - Debata: Schyłek czy rozkwit: Unia Europejska wobec zmian na gospodarczej mapie świata
prof. dr hab. Alojzy Z. Nowak – Przewodniczący Rady Naukowej NBP, WZ UW
dr Paweł Samecki – były polski komisarz w Komisji Europejskiej
prof. dr hab. Andrzej Harasimowic – Centrum Europejskie UW
Drugi dzień Konferencji (Sobota, 15.05.2010) rozpoczął się od wykładu na temat Świat po kryzysie a perspektywy rozwoju Unii Europejskiej, który wygłosił honorowy gość Konferencji prof. dr hab. Grzegorz W. Kołodko (Akademia Leona Koźmińskiego).
Po wykładzie i dyskusji z gościem uczestnicy Konferencji wzięli udział w części warsztatowej, której zadaniem była pogłębiona analiza zagadnień z obszarów określonych w wykładach inauguracyjnych. Koncepcje warsztatów i potrzebne do nich materiały zostały przygotowane przez pracowników Centrum Europejskiego UW oraz zaproszonych do współpracy praktyków. W zamyśle organizatorów każdy uczestnik konferencji wziął łącznie udział w dwóch warsztatach – po jednym z każdego obszaru tematycznego. Poniżej propozycja bloków i problemów:
- Panel I
- a. Euro jako fundament siły gospodarczej Unii Europejskiej?
dr Grzegorz Tchorek – Wydział Zarządzania UW, BISE NBP - b. Migracje w Unii Europejskiej czyli chciani i niechciani goście
mgr Piotr Zalewski – Wydział Zarządzania UW - Panel II
- a. Od państwa opiekuńczego do dziś czyli o europejskim poziomie życia
dr Anna M. Ostrowska – Centrum Europejskie UW
Marcin Sobala – student II-go roku europeistyki Centrum Europejskie UW - b. Czy pomoc państwa podczas kryzysu w świetle Traktatów jest dozwolona?
mgr Maciej Tauber – Centrum Europejskie UW
Zgodnie z założeniami organizatorów konkluzje warsztatów zostaną opublikowane jako Zeszyty Naukowe CE UW, które zostaną rozesłane uczestnikom konferencji i bibliotekom jednostek podejmujących badania w obszarach europeistyki i stosunków międzynarodowych. W Zeszytach opublikowany zostanie także esej, który zwycięży w konkursie na najlepszy artykuł związany z tematyką konferencji. Zasady konkursu zostaną udostępnione na stronie www.centrumeuropejskie.pl i www.ce.uw.edu.pl.
Ostatni, trzeci dzień Konferencji Samorządu Studentów Centrum Europejskiego UW (niedziela, 16.05.2010) rozpoczął się prezentacją raportów z rozważań opracowanych przez uczestników w części warsztatowej. Prezentacji raportów towarzyszyła również dyskusja. IV Konferencję Samorządu Studentów Centrum Europejskiego zakończyło wręczenie wszystkim gościom pamiątkowych dyplomów oraz nagród dla najbardziej aktywnych uczestników.